EL LECTOR, DE B. SCHLINK

As Papalibros xuvenís comezaron este curso con El lector, novela de B. Schlink. A novela de amor do principio, narra a relación amorosa dun adolescente cunha muller madura, vaise convertindo na segunda e terceira parte nunha revisión do pasado recente de Alemania e unha reflexión sobre a culpabilidade. Schlink, nado en 1944, pertence a esa xeración de escritoras e escritores alemáns revisionistas do pasado nazi do seu país que está en conflicto coa súa identidade cultural. O revisionismo é un motivo constante na narrativa de Schlink e especialemnte nesta obra, que parece ser parcialmente autobiográfica.

Pero esta é tamén unha novela sobre literatura e libros. Unha parte importante do ritual amoroso é a lectura que Michael Berg, o protagonista, fai a Hanna, a súa amante, cada vez que están xuntos. Hanna vai aprendendo a apreciar grandes clásicos como Homero, Goethe, Stendhal, Schiller, T. Mann, Lessing... que lle le Michael, o lector, e déixase seducir por eles. 

A relación entre Michael e Hanna, aínda que desigual, dominante e difícil por momentos, é plena e acelera no adolescente o tránsito á idade adulta. Pero quen é realmente Hanna? que sabe Michael do seu pasado? A resposta está na segunda parte, na que os antigos amantes se reencontrarán anos máis tarde, nun contexto totalmente distinto, e Michal, incipiente avogado, descubrirá o seu pasado nazi e algunha circunstancia lle fará entender a súa brusca desaparición. É aquí cando comeza a reflexión sobre a culpabilidade de Hanna, e por extensión do pobo alemán, que obedecía ordes sen cuestionarse unha autoridade que impelía a cometer atrocidades. Pero non só se cuestiona a culpabilidade dos colaboradores directos como Hanna, senón tamén dos espectadores paralizados polo medo, como o propio Michael, espectador mudo nun xuízo no que podería intervir, aportando datos que exculpasen a Hanna.

Aparécesenos entón esta relación amorosa entre unha dominante muller seductora e un inmaduro adolescente como uha metáfora do pasado de Alemania, onde un engaiolante III Reich seduciu a todo un pobo que non tivo a madurez necesaria para ver esa outra cara oculta da lúa, ao igual que Michael con Hanna ata moito máis tarde. A secuela da relación non deixa lugar a dúbidas, non pode volver querer a esa muller, en certo modo ata renega dela, pero tampouco será capaz de volver a amar con esa paixón da adolescencia, en certo modo se consume, queda incapacitado para o amor pleno.

LER BAIXO AS ARBORES, POR FIN A PRIMAVERA!!

Estes días previos ás letras galegas por fin se nos manifesta a primavera e as e os Papalibros podemos facer unha das cousas que máis nos gusta, ler ao aire libre, disfrutando da natureza.

Na xuntanza deste mércores, co primeiro ciclo de ESO, falamos dalgunhas lecturas. Por exemplo, María Fuciños, de S1A, está a ler La caída de los gigantes, un libro de máis de mil páxinas que len os adultos. María vai chegando á páxina catrocentas e contounos que o libro narra historias de diferentes personaxes que viven en Inglaterra, Rusia, Alemania... que logo se encontrarán na primeira Guerra Mundial. Aproveitamos para explicar que o título, A caída dos xigantes, fai referencia á caída dos grandes imperios europeos como Prusia ou Austria-Hungría despois da primeira Gran Guerra.

Sara Folgueira, de S1B, a superfan de Laura Gallego, falounos do último libro da autora, Todas las hadas del reino, que nos conta a historia de Camelia, unha fada madriña que empeza a ter problemas cando lle encomendan a Simón, un mozo de cadras que está namorado dunha princesa e necesita a súa axuda.

Dende aquí queremos tamén felicitar especialmente a Ana Mª Prieto, de S1C, que bateu o récord de lectura completando catro carnés de Papalibros. Ana leu 24 libros no que vai de curso e gañou catro vales de 10 €. Esta si que que é unha Papalibros!!

A casa dos encontros

Onte, atrevéndome por fin con Vida y destino, de Grossman, a grande novela rusa do XX, herdeira deses grandes frescos do XIX, que nos amosa todas esas "vidas minúsculas", anónimas que sobreviven no medio da pólvora e as balas (si, ese ladrilliño que vos agarda na biblioteca), lembrei outra novela ambientada no mesmo periodo que vos pode gustar: A casa dos encontros, de Martin Amis.

No tempo das purgas de Stalin, dous irmáns son enviados a Norlan, un dos terribles campos de traballo da Siberia soviética, por ridículas e infundadas acusacións políticas: Lev, o feble poeta, pacífico e pacifista, e o narrador sen nome, embrutecido veterano da Segunda Guerra Mundial. Ambos sobreviven como poden ó horror nun lugar no que se disputan a xerarquía da degradación seres deshumanizados que responden a unha tipoloxía zoológica: as "putas" e as "bestas", os "comemerda", as "serpes", os "porcos", ...

Entre eles hai unha muller, unha rapaza xudía chamada Zoila, á que amarán e pola que competirán durante toda a súa vida, dentro e fora do gulag: A "casa dos encontros" fai alusión a esas cabanas reservadas para citas entre os presos e as súas mulleres, que percorrían miles de quilómetros coa esperanza de pasar unha noite con eles. A través da historia deste triángulo amoroso, que comeza nos anos corenta e chega ate a catastrófica Rusia actual, Martin Amis (o meu favorito entre os narradores ingleses da súa xeración) achéganos coa súa prosa amena, áxil, irónica e sempre apaixoante á historia rusa da segunda metade do século XX, demostrando, unha vez máis, como o ser humano logra atopar unha "casa dos encontros" na que refuxiarse mesmo nas máis terribles situacións de violencia e horror.

Cristina

O barón rampante, Italo Calvino

Si, Calvino, ese señor que os alumnos de Bacharelato coñecen pola súa defensa apaixoada da literatura en ¿Por qué leer los clásicos?, e todos os demais porque o inclúo un ano tras outro nas listas de libros, a ver se alguén pica...

O barón rampante é un dos meus libros favoritos, un deses clásicos que me acompañarán sempre dende que o lin na adolescencia: Estamos na frondosa Liguria de finais do XVIII. O pequeno barón Cósimo Piovasco di Rondò, ós seus 12 anos, decide subirse a unha das maxestuosas árbores do xardín familiar para manifestar a súa negativa a comer caracois e, por extensión, a compartir a mesa cos seus maiores: a súa irmá maior, unha auténtica freakie de época; o seu irmán pequeno, cronista da historia; a súa nai, unha prusiana que fai honra á sona de ríxidos e metódicos que tiñan os prusianos; o seu tío, que sempre viste á turca...

Ante semellante panorama, Cósimo xura non baixar xamais e cumpre escrupulosamente a súa promesa non abandoando en toda a vida o seu reino arbóreo. Dende as copas das árbores, este Tarzán decimonónico le, caza, diserta, ama (en concreto, á súa veciña, a loira Viola Ondariva)... é un máis na súa comunidade, que acepta a súa extravagancia, á vez que asiste, dende a distancia, con perspectiva, ós principais acontecementos da Italia da época (chega, incluso, a entrevistarse con Napoleón).

Témolo na biblioteca, en galego, en castelán e integrado no volume Nuestros Antepasados, xunto a El vizconde demediado e El caballero inexistente, outras dúas pequenas xoias para seguir adentrándose no mundo de Calvino. Pequenos Papalibros, ¿É necesario seguir insistindo en que paga a pena lelo?

Cristina

El origen perdido

¿Qué harías si una rara enfermedad deja a tu hermano en un extraño estado en el que piensa que está muerto y no reconoce ni los objetos más cotidianos?

Arnau, un hacker informático dueño de una empresa multimillonaria, se sumerge sin pensarlo, acompañado por Proxi y Jabba, en un viaje por los misterios del imperio inca y las ruínas de Tiwanacu para buscar una a civilización perdida y encontrar el remedio para la enfermedad de su hermano.

Un extraño viaje donde relacionarán las coincidencias entre programar un ordenador y un cerebro y descubrirán los misterios del origen del mundo y la Teoría de la Evolución.

Una gran obra de Matilde Asensi en la misma línea que "El ultimo Catón" o "Iacobus".

Esme 2ª BAC A

León, el Africano

A estas alturas, todos coñecemos a reconquista, pero, como é a reconquista dende o punto de vista dos árabes?

Amin Maalouf cóntanos na súa obra, León el Africano, a historia dun personaxe real chamado Hasan bin Muhammed al-Wazzan al-Fasi, un home que, tras ter que exiliarse de Andalucía por mor da reconquista, percorre toda África en diversos viaxes para posteriormente acabar no Vaticano. Ao abandonar al-Ándalus moi novo e non botar nunca moito tempo no mesmo sitio, o personaxe cambia de personalidade en cada lugar ao que vai e afaise a todos os lugares. Ademais pasa con moita facilidade de ter cargos importantes e ser rico a ser un home pobre perseguido pola xustiza.

É unha xenial novela de aventuras con gran contido histórico coa que realmente aprendes moito, incluíndo unha lección moi importante, que é poñerse no lugar dos demais. Porque non todo o que para un é bo o é para outro.

As voces dos que dormen

La voz dormida de Dulce Chacón cóntanos a dura vida das mulleres republicanas nos cárceres franquistas.

É o relato das vidas dos combatentes anónimos que non estaban preparados para perder a Guerra Civil e nas páxinas da novela asistimos ao sufrimento innecesario dun monte de personaxes que capítulo a capítulo van tecendo e destecendo as súas vidas truncadas.

Dulce Chacón permítenos oír a todas aquelas voces que aínda tiñan unha historia que contar sobre a contenda española e que ata o momento estaban ben durmidas ou ben silenciadas.

Unha novela sobre sentimentos, pero que consegue non caer na sensibleira nin na lágrima fácil e que nos achega a uns acontecementos aínda vivos da nosa historia. Unha delicia e na mesma liña anda o premiado El corazón helado de Almudena Grandes, por se che cae nas mans e tes curiosidade.

La Plata de Britannia, de Lindsey Davis

Primeira entrega da serie de novela histórica ambientada na Roma do século I.

A trama, que combina misterio, acción, humor e historia, está protagonizada polo "informante" privado Marco Didio Falco, un deses inolvidables detectives aos que seguimos de novela en novela, como a un vello amigo ao que nos gusta reencontrar de cando en vez, para que nos conte a súa última aventura.

Neste primeiro episodio, o noso heroe atopa no foro a unha muller en apuros, a bela Sosia Camilina, a que rapidamente convirte en clienta para tentar gañar un pouco de diñeiro que mellore a súa mermada economía. A raiz deste encontro e moi ao seu pesar, verase involucrado nunha conspiración para derrocar ao novo emperador Vespasiano. Tentando descubrir aos culpables, Marco terá que traballar como escravo nas minas de prata de Britannia, soportar os desdéns de Helena Justina, a altiva prima de Sosia, e mesmo poñer en perigo a súa vida.

O perfume

Escrtito por Patrick Süskind no ano 1985.

Durante o reinado do Rei Sol (Luis XIV) nace en París Jean-Baptiste Grenouille, o mellor perfumista da época grazas ó seu olfato extraordinario (el, sen embargo, carece de olor propio). A súa ambición é lograr o Perfume Absoluto, e para procuralo será capaz de tódalas artimañas imaxinables.

Este exitoso libro, mezcla de novela histórica e relato policial, tamén foi transformado en filme no ano 2006 polo alemán Tom Tykwer.

Se ainda non o fixeches, prepárate a disfrutar dos aromas máis estraños e increíbles!